İspanya
kökenli Yahudilerin 500 yılı aşkın bir süre boyunca yaşattıkları
özgün dilde yazılmış şiirler ve "Judeo-Espanyol" dili ile yazını
hakkında incelemeler içeren bir antoloji.
Geçtiğimiz ay sitemizin bu bölümünde Türkiye asıllı 18 ozanın
toplam 48 şiirini içeren bir antolojinin, Ocak ayı içerisinde
üç dilde (Judeo-Espanyol, Almanca ve Türkçe olarak) Avusturya'da
yayımlanacağından söz etmiştik:
Bugün
ise, bu kitabı aşağıdaki gibi tanıtmak istiyoruz.
"Kumların
Örttüğü Yollar"
Judeo-Espanyol
Şiirleri Antolojisi.
Bundan
tam 510 yıl önce, Hıristiyan olmayı kabul etmedikleri için İspanya'dan
sürülüp, büyük kısmı Osmanlı topraklarına yerleşen Sefarad Yahudilerinin
beraberlerinde getirdikleri ve İbranice yanı sıra, yerleştikleri
yörede konuşulan diller ile harmanlanan Ortaçağ İspanyolca dilinde
günümüzde yazılmış şiirler, Almanca ve Türkçe çevirileri ile önümüzdeki
günlerde Avusturya'da kamuoyuna sunuluyor.
Uzun
yıllar boyunca İstanbul Avusturya Lisesi'nde öğretmen olarak bulunmuş
Gerald Kurdoğlu Nitsche'nin "EYE - Emirgân Yayınları Editions"un
"Azınlık Dilleri Yazını" dizisii çerçevesindeki bu antolojide,
Türkiye yanı sıra İsrail, A.B.D. ve Fransa'da yaşamakta olan ve
tümü Türkiye asıllı 18 ozanın toplam 48 şiiri, üç ayrı dilde ilk
kez birlikte yayımlanmaktadır.
Bu
çalışmanın esin kaynağı, İslam dönemi İspanya'sında barış içinde
bir arada yaşamakta olan Yahudi, Müslüman ve Hıristiyan toplumları
yazın ürünlerinin karşılıklı olarak tercüme edilmesi için 1216'da
Toledo'da kurulmuş olan okuldur. Kitabın ana bölümünü oluşturan
antoloji yanı sıra, Sorbonne Üniversitesi'nden Prof. H.-V.Sephiha
ile İstanbul'da yayımlanan "Şalom" Gazetesi yazarlarınca
özel olarak hazırlanmış, "Judeo-Espanyol" dili ve yazını
hakkında bilimsel çalışmalar ve örnekler yer alıyor. Türkçe şiir
çevirilerinin bir bölümü ozanların kendileri, diğerleri başta
yazar Beki Bardavit olmak üzere, İstanbul'lu Sefarad Yahudileri
tarafınca yapılmıştır. Tüm Almanca çeviriler ise, kitabın editörlüğünü
üstlenip giriş yazısını kaleme almış olan Salzburg Üniveristesi
dilbilimi öğretim görevlisi, ozan ve çevirmen Dr. Armin
Eidherr'e aittir.
Kitabın
kapağında 1492 tarihli "Yahudilerin İspanya'dan Kovulma Fermanı"nın
tıpkıbasımı yer almaktadır; iç sayfaları ise çeşitli Avusturyalı
sanatçıların özgün desenleri ile süslenmiştir.
Adını
"Los Kaminos de Sirkeci" (="Sirkeci'nin Yolları") başlıklı
halk şarkısından almış olan "Kumların Örttüğü Yollar" antolojisi,
yitirilmeye yüz tutmuş bu tarihi halk diline bir anıt dikmek çabasındadır.
Kitabın
Türk kamuoyuna tanıtımı, 26 Şubat 2002 saat 19:00'da, yayımcı,
editör ve çevirmenler ile ozanların bir bölümünün de hazır bulunup
şiirlerinden örnekler sunacakları, tiyatro sanatçısı Sumru Yavrucuk'un
Türkçe çevirilerini okuyacağı, ayrıca Janet-Jak Esim Topluluğu,
Herman Heder, Erkan Oğur ve Nezih Yeşilnil ile birlikte Judeo-Espanyol
müziğinden de örnekler sunacakları bir etkinlik çerçevesinde,
İstanbul/Yeniköy Avusturya Kültür Ofisi'nde yapılacaktır.
Bu
kitap, Neve Şalom Vakfı Barın Yurt Huzurevi'ne yapılacak bir bağış
karşılığında, ilgilenenlere armağan edilebilecektir (Tel. 0212-
249 56 64)
"Kumların
Örttüğü Yollar" kitabı hakkında, 17 Şubat 2002 Pazar günü
Hürriyet Pazar'da çıkan Serhan Yedig'in makalesini okumak için
tıklayınız: 18
şairden Seferad şiirleri
