GLK Editörü'nden...                    Güncelleme:31.10.2000

OSCAR WILDE OLMANIN ÖNEMİ

"Çağının sanat ve kültürüne sembolik olarak yaklaşan bir adamdım. Tanrılar bana hemen hemen her şeyi bahşetmişti. Zeka, tanınmış bir isim, toplum içinde saygın bir yer, pırıltı ve entelektüel cesaret. Sanatı bir felsefe haline getirdim, felsefeyi de sanat. İnsanların zihinlerine yeni kapılar açıp, renkleri değiştirdim. Yaptığım her şey, söylediğim her söz insanları meraklandırdı. Sanat benim için yüce bir gerçekti. Yaşam ise sadece kurgu. Yaşadığım yüzyılın hayal gücünü öyle uyandırdım ki yörüngemde bir efsane yarattım. Tüm dünyayı bir cümlede, tüm evreni ise bir paragrafta özetledim..."

Bir Oscar Wilde geçti bu dünyadan. O, dünyayı değiştiren, insanların akıl sınırlarını birkaç fersah daha genişleten savaşçılardan biriydi. Yeteneği ona güç kazandırmış, gücü de onu saygın bir yere getirmişti. İngiltere'de entelektüel çevrelerin, yüksek sosyetenin gözbebeği olmuştu. Bir yandan bu saygınlığın tadını çıkarırken bir yandan da ölümsüz eserler yaratıyordu. Ancak gücünün "hoşgörü" kıtlığını aşamayacağını bilemezdi tabii. Gücünü başka yollarla kazanmış Quensberry Markisi'nin çabaları sonucu Oscar Wilde, eşcinselliğinden dolayı hüküm giydi. Eşcinsellik öyle bir suçtu ki ister zengin, ister asil, isterseniz çok saygı duyulan bir sanatçı olun, kurtuluşunuz yoktu. Çevrenizin sizi yanılttığı bir rahatlıkla "alenen" eşcinsel olarak yaşamaya kalkarsanız toplum size gerekli yanıtı verir ve sustururdu.

Oscar Wilde'ın yaşadıkları aslında bugünün Türkiye'sine rahatlıkla adapte edilebilir. Biz de eşcinsellik konusunda üç maymunu oynamıyor muyuz? Görmedim, söylemedim, duymadım. Yok gibi davrandıkça insanın başına eşcinsellik sorun çıkarmaz. Ne zaman sesinizi yükseltseniz, biraz görünürlük kazanmaya çalışsanız, rahatsızlıklar atar, karşı sesler yükselmeye başlar. Herkesin bildiği eşcinsellerimiz kabul etmediği sürece halkın sevgilisidir. Karşılıklı bir tiyatro sürer gider. Onun hep evleneceği günü bekler gibi yaparız ancak zaten öyle bir şey olmayacağını da biliriz. Mikrofon uzatır ve ne zaman evleneceğini sorarız, sonra hep beraber kikirderiz.

Farklı olmak ve bu farklılığıyla değişim yaratmak, insan beyninin algılamasını zorlamak Oscar Wilde'ın tarzıydı. Eşcinselliğinin bir sembolü olarak sürekli göğsünde taşıdığı ayçiçeğinin bugünkü pembe üçgenlerden, gökkuşağı bayrağından farkı yok aslında. Tarihin ilk "onurlu" eşcinsellerinden biriydi Wilde. O zaman eşcinsel gruplar, yapılan yürüyüşler olsaydı, Oscar Wilde en başı çekerdi. O mücadelesini kendi platformunda veriyordu ve başarılı da oluyordu. İnsanlar karşılarında hem eşcinsel olup hem de başarılı, zeki ve üstün olabilen bir adam gördükçe kafalarında başka şeyler şekilleniyordu.

Galiba bugün de ihtiyacımız olan Oscar Wilde'lar. Bir kaç Oscar çıkıp onurla ve gururla eşcinsel olduğunu haykırdığında ve bu kişilerin yaptıkları başarılı işlere kimse söyleyecek laf bulamadığında her şey daha güzel olacak. Aslında şimdiden Oscar Wilde'larımız var ancak kendilerini ortaya çıkarmak bir Don Kişot'luk gibi geliyor onlara. Ama ben umutluyum, on yıl içinde Türkiye'de saygı duyduğumuz birçok insan eşcinsel olduğunu ve bundan da onur duyduğunu açıklamış olacak. İşte o zaman her şey çok farklı olacak.


Neşeli kalın.

Uğur Alper

Diğer yazıları için tıklayın